VALENTINE TỪ BI CỦA TÔI

 

My Metta Valentine

Tác giả:  Mettamorphsis
Việt dịch: Quảng Cơ 
Biên tập: Tuệ Uyển 

***

Tôi yêu Ngày Lễ Tình Yêu từ khi còn rất nhỏ và luôn xem mình vừa là một kẻ lãng mạn vô phương cứu chữa, vừa là người hoàn toàn bất lực trong việc chỉ giữ cho tình yêu ở mức lãng mạn thuần túy vào ngày 14 tháng 2.

Mỗi siêu anh hùng truyện tranh đều có một câu chuyện khởi nguồn. Một cậu bé Bruce Wayne rơi xuống giếng đầy dơi cuối cùng đã trở thành Người Dơi. Một cậu bé Kal-El được phóng khỏi hành tinh Krypton đến Trái Đất rồi trở thành Siêu Nhân. Một thiếu nữ Amazon rời bỏ chốn thiên đường để chống phát xít bằng chủ nghĩa nữ quyền đã trở thành Nữ Thần Chiến Binh. Và một cô bé lén lút đảm bảo rằng mọi người cô quen biết đều nhận được một tấm thiệp Tình Yêu vô danh — cuối cùng đã trở thành Sự Biến Hóa Của Tâm Từ.

Bạn đã bao giờ nghe người ta mô tả một đứa trẻ là “đứa hay tô màu ra ngoài đường viền” chưa? Hy vọng của tôi cho tháng Hai này là: bằng việc chia sẻ một trong những câu chuyện khởi nguồn yêu thích của mình — từ rất lâu trước khi tôi chính thức hiểu tâm từ là gì — tôi có thể truyền cảm hứng cho những “nhà khoa học của lòng từ bi” tương lai hãy thử nghiệm việc yêu thương vượt ra ngoài khuôn khổ.

Câu chuyện đặc biệt này có đến hai khởi điểm.

Khởi điểm đầu tiên xảy ra vào khoảng ba mươi năm trước, khi một đoàn chư tăng Tây Tạng đến thăm đã chọn sảnh chờ của một ga tàu điện ngầm đông đúc giữa thành phố để thực hiện nghi lễ tạo dựng rồi hủy bỏ một mandala bằng cát. Trong nhiều tuần liền, trên đường đi học và trở về nhà, tôi đều đi ngang qua họ — lúc đầu là nhẹ nhàng phác thảo các kích thước, rồi lặng lẽ rắc từng hạt cát màu từ tâm mandala lan dần ra ngoài, bằng những dụng cụ kỳ lạ mà tôi không sao hiểu hết.

Lớn lên trong một gia đình Công giáo, tôi hầu như không biết gì về Phật giáo. Thế nhưng, năng lượng và màu sắc nơi ấy đã cuốn hút tôi ngày này qua ngày khác, cũng như việc quan sát phản ứng của công chúng trước hiện tượng kỳ lạ đang dần dần chen ngang vào nhịp điệu đi làm thường nhật của họ: có người say mê, có người làm ngơ, và có người thì bực bội ra mặt.

Các vị sư vẫn tiếp tục công việc của mình, bất chấp tất cả — cho đến ngày diễn ra nghi lễ hủy mandala theo truyền thống.

Sau đó, sảnh ga tàu điện ngầm trở lại “bình thường” — nhưng tôi thì đã đổi khác.

Mười năm sau nữa. Đã quá nửa đêm, bước sang Ngày Lễ Tình Yêu. Tôi đạp xe đến nơi người bạn trai lúc bấy giờ của tôi sinh sống, ở rìa khu phố đèn đỏ của London, mang theo một hộp phấn màu lớn. Ý định của tôi là lén vẽ trên vỉa hè trước cửa nhà anh một lời tỏ tình khổng lồ, vui nhộn, như một món quà bất ngờ dành cho buổi sáng hôm sau.

Tôi bắt đầu phác thảo thứ mà tôi hy vọng cuối cùng sẽ trở thành một con bạch tuộc khổng lồ rộng khoảng hai mét rưỡi mỗi chiều, tinh nghịch uốn hai chiếc xúc tu của nó thành hình trái tim phía trên đầu. Mải mê trong thế giới riêng của mình, loay hoay canh cho đúng tỷ lệ dưới ánh đèn đường, tôi không để ý rằng có hai người phụ nữ đang ngồi trên một băng ghế phía sau.

Họ lặng lẽ quan sát tôi ghép những mảng màu lại với nhau và, một lúc sau, hỏi bằng giọng nửa đùa nửa mỉa:

— “Vẽ cho ai đấy? Hy vọng là đáng công lắm!”

Tôi quay lại, hơi bất ngờ, và từ trang phục của họ chợt nhận ra rằng có lẽ họ là những cô gái bán hoa đang chờ lượt khách tiếp theo. Tôi mỉm cười và đáp:

— “Tôi nghĩ là đáng mà.”

Họ liếc mắt nhìn nhau rồi trả lời:

— “Có người đàn ông nào đáng đâu?”

Trong hoàn cảnh đó, tôi không tranh luận mà chỉ lắng nghe những nỗi niềm của họ trong khi tay vẫn tiếp tục vẽ. Những câu chuyện đời làm nghề trên phố vừa buồn cười vừa rùng rợn tuôn ra không ngớt. Khi việc làm ăn của họ nhộn nhịp trở lại, tôi chúc họ mọi điều tốt lành, rồi vẫn tiếp tục công việc của mình, bất chấp tất cả.

Một lúc sau, một giọng đàn ông trầm vang lên phía sau làm tôi giật mình:

— “Sao chẳng bao giờ có người phụ nữ nào làm điều như thế cho tôi nhỉ?”

Tôi lại quay lại và thấy một người đàn ông to gấp đôi tôi (theo mọi nghĩa) đang ngồi trên chính chiếc ghế băng ấy, và tôi đoán ông ta có lẽ là tay chăn dắt của mấy cô gái kia. Sau khi vừa nghe xong bao câu chuyện của họ, tôi — đúng hay sai — buột miệng nói ra điều đầu tiên nảy ra trong đầu:

— “Có lẽ vì ông kiếm tiền từ tình dục của phụ nữ?”

Sự im lặng gượng gạo sau đó còn chưa đủ để diễn tả cảnh hai chúng tôi nhìn chằm chằm vào nhau.

Cuối cùng, ông ta gật đầu rồi nở một nụ cười chậm rãi. Tôi cũng mỉm cười đáp lại và nói thêm:

— “Dù sao đi nữa, tôi tin rằng ai cũng xứng đáng có người làm điều này cho mình.”

Chúng tôi chia tay trong không khí thân thiện, và tôi hoàn thành tác phẩm của mình ngay trước giờ cao điểm buổi sáng.

Chiều hôm đó, bạn trai tôi gọi điện để cảm ơn. Anh thú nhận rằng mãi đến lúc ấy mới liên lạc được vì đã bất ngờ mất cả ngày để đứng ngắm những người qua đường từ cửa sổ tầng một, nhìn họ lần lượt phát hiện ra “con bạch tuộc Valentine” của anh. Theo lời anh, ở London có ba kiểu người khi đối diện với sự lãng mạn: những kẻ lãng mạn đến cùng, cung kính đi vòng qua nó; những người mơ mộng bước thẳng qua mà chẳng hề hay biết; và những kẻ hoài nghi cố tình lê chân quệt nát nó!

Tối hôm đó trời đổ mưa, nên đến ngày 15 tháng 2, mandala Valentine mà bức vẽ của tôi vô tình nở hoa thành đã hoàn toàn tan biến, chảy trôi vào những khe nứt trên vỉa hè khu Soho. Và mối quan hệ lãng mạn ấy cũng tan vỡ một năm sau đó.

Tuy vậy, tôi vẫn thích nghĩ rằng lòng từ bi được tạo ra trong đêm hôm ấy không thể bị gói gọn trong một con người, một địa điểm hay một ngày cụ thể nào… và rằng những “xúc tu” của nó đã tiếp tục lan tỏa tình thương vượt ra ngoài mọi khuôn khổ.

Hoặc, để “hóa thân bằng tâm từ” lời ca nổi tiếng My Funny Valentine của Rodgers & Hart:

Valentine từ bi của tôi…
Valentine ngọt ngào, khôi hài…
Em khiến tim tôi mỉm cười
Dáng vẻ em buồn cười, chẳng ăn ảnh chút nào
Thế nhưng em vẫn là tác phẩm nghệ thuật tôi yêu quý nhất

“Thỉnh thoảng bạn phải tô màu ra ngoài đường viền, nếu muốn biến cuộc đời mình thành một kiệt tác.” — Albert Einstein

https://www.buddhistdoor.net/features/my-metta-valentine/